Lezing over Leo Polak: Liever een dode leeuw dan een levende hond

Scheemda

De Vrienden van de Filosofie in Oost-Groningen organiseren, samen met het 4 mei Comité Scheemda, voor maandag 24 april de provinciale Bevrijdingslezing 2017. Professor mr. dr. Jeroen ten Voorde vertelt over de Groninger filosoof Leo Polak (1880-1941) in De Esbörg aan de Esbörgstraat 16 in Scheemda.

De Joodse hoogleraar Polak was een jurist, filosoof, vrijdenker, de peetvader van het Nederlandse humanisme, onderwijshervormer, antifascist en verdediger van het vrije woord en een vurige pleitbezorger van de open samenleving. Hij zag in de jaren dertig de opkomst van het fascisme met lede ogen aan en nam hiertegen een onverzettelijke houding aan. 'Liever een dode leeuw dan een levende hond', schreef Leo Polak na de Duitse inval in 1940 in zijn dagboek. Sachsenhausen In november 1940 werd hij – net als andere Joodse ambtenaren – ontslagen. Leo Polak had tegen dit ontslag geprotesteerd en zich zeer negatief tegenover de Duitse bezetter uitgelaten. Als gevolg daarvan werd hij begin 1941 gearresteerd en in het voorjaar naar het concentratiekamp Sachsenhausen gedeporteerd. Bevangen door ziekte, uitputting en een onmenselijke behandeling overleed Polak aldaar op 9 december 1941. Gedachtegoed Als spreker voor de bevrijdingslezing heeft de organisatie professor mr. dr. Jeroen ten Voorde kunnen strikken. Deze hoofddocent strafrecht aan de Universiteit Leiden is aan de Rijksuniversiteit Groningen ook bijzonder hoogleraar vanwege de Stichting Bijzondere Leerstoel Leo Polak. Hij besteedt ongeveer één dag per week aan wetenschappelijk onderzoek naar het gedachtegoed van de filosoof en vrijdenker Leo Polak. De titel van de provinciale Bevrijdingslezing 2017 luidt: 'Leo Polak en de open samenleving'. De Bevrijdingslezing in De Esbörg op 24 april begint om 20.00 uur en de toegang is gratis.

Auteur

Arjan Brondijk