Open Joodse Huizen in Winschoten

Abraham van Gelder en August Henkels zijn onderwerp bij Open Joodse Huizen in Winschoten. Naast hen wordt er nog verteld over Rika Polak-Pinto. Iedere lezing wordt twee keer gegeven en de toegang is gratis.

Op een avond in de herfst van 1940 belde Abraham van Gelder, de chazzan, aan bij August Henkels, de dominee. Van Gelder was nat van de regen, het water drupte op het tapijt. Henkels was een paar dagen daarvoor uit een bijeenkomst over de winterhulp weggelopen. Alle kerken waren uitgenodigd behalve de joden: “Een man uit Israël is mijn Heiland en dat betekent dat mijn aanwezigheid hier overbodig is”, had hij gezegd. Van Gelder kwam hem bedanken namens de joodse gemeente. Het was hun laatste gesprek. De dominee zou het verzet ingaan en de chazzan zou omkomen in Auschwitz.

Bosstraat 22 - 13.00 en 15.00 uur: Abraham van Gelder
Toen Abraham van Gelder in 1899 naar Winschoten kwam, had de Joodse gemeente een zeer rumoerige periode achter de rug. Van Gelder zou de laatste godsdienstonderwijzer en chazzan zijn in Winschoten. Hij nam zijn intrek in de rabbinaatswoning, waar hij tot zijn deportatie in 1943 met zijn vrouw woonde. Stadsgids Koos Akkerman laat de aanwezigen met hem kennis maken.

Garstestraat 9 - 13.00 en 14.00 uur: Rika Polak-Pinto
Rika was maatschappelijk zeer actief. Ze was onder meer betrokken bij de Vereniging voor Huisvrouwen in Winschoten, lid van het Burgerlijk Armbestuur en de Winschoter Woningbouwvereniging. Het huis van de familie Polak is afgebroken. De lezing, door Mariken van Diedenhoven, wordt gehouden in één van huizen in de straat die sterk lijken op het huis waar Rika
Polak-Pinto een tijdlang heeft gewoond.

Burgemeester Venemastraat 7A - 14.00 en 15.00 uur – August Henkels

Toen de Tweede Wereldoorlog uitbrak, besloot dominee Henkels met twee vrienden de verzetsgroep De Blauwe Schuit op te richten. De groep gaf onder meer teksten uit die bedoeld waren mensen hoop te geven. Henkels inspireerde de bekende Groninger kunstenaar Hendrik Werkman tot het maken van de beroemde druksels De Chassidische Legendes. In 1942 werd Henkels gevangen gezet in Sint Michielsgestel. Bert Smit, die in het verleden een documentaire maakte over de Blauwe Schuit, neemt de aanwezigen mee door het leven van dominee Henkels en vooral zijn tijd in Winschoten.

Meer informatie

Meer informatie op www.historischcentrumoldambt.nl